زيبايي و آراستگي ظاهر از ديدگاه قرآن

بعضي گمان مي كنند همين مقدار كه انسان ايمان محكم و باطني پاك و آراسته داشته باشد كافي است و ظاهر وشكل و قيافه او هر گونه باشد عيب ندارد . چنين گماني از نظر اسلام باطل مي باشد بلكه به عكس بخشي از برنامه ها و دستورهاي اسلامي مربوط به نظافت و زيبايي و آراستگي ظاهر ، قيافه و لباس و .. است . اين همه سفارشات و تاكيد پيرامون اين مسئله اهميت آن را در روابط اجتماعي مي رساند و بيانگر آن است كه اگر انسان ايمان داشته باشد نشانه ايمان او درظاهر همين آراستگي ظاهري اوست و اولين چيزي كه مردم از او مي بينند همين نظافت و پاكيزگي اوست . بنابراين يك فرد با ايمان ابتدا ميتواند از طريق آراستگي ظاهري مردم را به سوي خود جذب و سپس با ايمانش بر آنها تاثير بگذارد.

نكته اصلي اين است كه همه انسانها ظاهر آراسته و مرتب را دوست دارند چرا كه يكي از حس هاي درون انسان ، حس زيبايي است . بنابر همين حس اگر رعايت نظافت و پاگيزگي نشود بر خلاف فطرت انسانها عمل كرده است و كسي كه بر خلاف فطرت انسانها عمل مي كند هيچگاه محبوب آنها واقع نخواهد شد .

پس براي اينكه رضايت همگان را جلب كنيم و نزد آنها محبوب باشيم لازم است منظم باشيم . لباسهايمان تميز و پاكيزه باشد و ظاهري مناسب و آراسته داشته باشيم.

قران كريم مي فرمايد : اي فرزند آدم ! زينت خود را به هنگام رفتن به مسجد با خود برداريد .... بگو چه كسي زينتهاي الهي را براي بندگان خود آفريده و روزيهاي پاكيزه را حرام كرده است ؟1

اين آيات بيانگر آن است كه مسلمانان بايد با پوشيدن لباسهاي پاك و مرتب وتميز و شانه زدن موها و به كاربردن عطر و مانند آنها بهره مند شوند و اين نعمتها را هرگز برخود حرام نكنند بلكه از آن به نحو احسن بهره برداري نمايند .

رسول اكرم صلي الله عليه وآله وسلم مي فرمايند : با هر چيزي كه توان داريد نظافت كنيد چرا كه خداوند متعال ، اسلام را بر اساس نظافت بنا كرده است و جز انسان پاكيزه و پاك وارد بهشت نگردد .

در روايات آمده شخصي از امام صادق عليه السلام در مورد آيه « وَ امّا بنعمه ربّكَ فَحَدِّث» پرسيد : آشكار نمودن نعمت كه در آيه ذكر شده چگونه است ؟ آن حضرت در پاسخ گفت : لباسش را پاكيزه سازد ، خويش را خوشبو كند ، خانه اش را پاكيزه نمايد و آستانه خانه اش را جاور و تميز كند .2

همچنين روايت شده كه پيامبر اكرم صلي الله عليه وآله وسلم در آينه مي نگريست و موهاي خود را مرتب مي كرد و شانه مي زد و گاهي درآب مي نگريست و مويش را مي آراست و علاوه بر خانواده اش خود را براي اصحاب نيز مي آراست و مي فرمود :« خداوند از بنده اش مي پسندد كه براي رفتن نزد برادرانش خود را براي آنها آماده كند و زيبا سازد »

اين گفتارهاكه نمونه هايي از صدها گفتار پيامبر صلي الله عليه وآله وسلم و امامان معصوم عليهم السلام مي باشد بيانگر اهميت نظافت و پاكيزگي از نظر اسلام است و عمل به اين دستورات موجب ارتقاء مقام و در پيشگاه خداوند و محبوبيت درنزد مردم مي شود . چراكه خداوند در قران مي فرمايد :

« اِنَّ الله يُحِبُّ المتطهرين»

احسان و نيكي واضح ترين وسيله محبوبيت:

انبياء عظام عليه السلام و دانشمندان بزرگ و روانشناسان عالم و خلاصه جميع ملل جهان معتقدند كه صفتي بهتر از احسان و نيكي وعملي بهتر از بذل مال و دستگيري از مستمندان وجود ندارد . چرا كه سرشت آدمي به گونه اي است كه دل در دوستي نيكو كاران مي بندد و از كسي كه به او بدي كند و يا بخيل باشد بيزاري مي جويد . بنابراين مردم بنده احسان و نيكي هستند و دل را به كسي مي سپارند كه از دست او چيزي گرفته باشند و عشق كسش را در سينه مي پروراند كه از او احسان و خيري ديده باشند . و دوستداركسي هستندكه دست نيكي نسبت به آنها بگشايد .بنابراين انسان بادستي كه مالي را مي بخشد يا خدمتي به ديگران مي كند در حقيقت با اين دست ، محبت بدست مي آورد و قلعه دلها را با احسان فتح مي كند .

فريدون فرخ فرشته نبود زمشك وزعنبر سرشته نبود

به داد و دهش يافت آن نيكويي تو داد و دهش كن فريدون تويي

نكته لازم به تذكراين است كه بايد در احسان و خدمت به مردم انگيزه الهي داشته باشيم و بعد از احسان هم برآنان منت نگذاريم . با رعايت اين نكته است كه آثار احسان و نيكي را مي توانيم بدست آوريم .

نا پلنون در زمينه احسان و نيكي به ديگران مي گويد : بهترين كار براي جذب قلوب مردم خير خواهي و نيكو كاري نسبت به انهاست .3

--------------------------------------------------------------------------------

پي نوشت:

1- سوره اعراف- 31 و 32

2- اشتهاردي وعبدوس- محمد مهدي و محمد تقي- بيست و پنج گفتار از اصول اخلاقي امامان - انتشارات دفتر تبليغات اسلامي- چاپ هشتم- 1377 ص 270

3- پور شريف- حسين- مجله حديث زندگي- مقاله گفته ها و نوشته ها